Co robi agent po stronie kupującego
- doprecyzowuje z Tobą kryteria: lokalizację, metraż, liczbę pokoi, piętro, budżet, termin wprowadzenia się, rynek pierwotny czy wtórny,
- sprawdza z Tobą sposób finansowania: gotówka, kredyt (wkład własny, zdolność kredytowa), sprzedaż innej nieruchomości – bo od tego zależą terminy i warunki negocjacji,
- wyszukuje oferty, także te, które nie są jeszcze szeroko ogłaszane (np. dzięki współpracy z innymi agentami),
- umawia i prowadzi oglądanie lub prezentację na żywo online; po oglądaniu pyta wprost, czy lokal jest „w grze” i przy jakich warunkach,
- pomaga zebrać i przeczytać dokumenty lokalu,
- negocjuje cenę i warunki, koordynuje umowę rezerwacyjną lub przedwstępną, termin u notariusza i wydanie lokalu.
Agent kupującego a agent sprzedającego
Agent sprzedającego reprezentuje właściciela i dba o jak najlepszą cenę sprzedaży. Agent kupującego działa na Twoje zlecenie: jego zadaniem jest znaleźć lokal i wynegocjować dobre warunki dla Ciebie. Zakres obowiązków i wynagrodzenie zawsze określa umowa pośrednictwa w formie pisemnej lub elektronicznej (art. 180 ustawy o gospodarce nieruchomościami). Pośrednik ma obowiązkowe OC, a kopia polisy jest załącznikiem do umowy (art. 181).
Zdarza się, że jeden pośrednik obsługuje obie strony transakcji. Jest to możliwe, jeśli strony wyrażą na to zgodę w umowach, a pośrednik zobowiąże się do równego traktowania obu stron. Zapytaj o to wprost.
Umowa pośrednictwa kupna jest zwykle umową otwartą, zawieraną na czas nieokreślony z możliwością wypowiedzenia. Sprawdź w niej: kiedy usługę uznaje się za wykonaną (zwykle gdy kupisz nieruchomość, którą agent Ci przedstawił), jak dokumentuje się prezentację (np. podpisany druk potwierdzenia albo wysłanie adresu e-mailem), czy prowizja należy się także wtedy, gdy lokal kupi Twoja bliska osoba, oraz jak długo po rozwiązaniu umowy obowiązuje prowizja za nieruchomości, które agent Ci pokazał. Jeśli podpisujesz umowę poza biurem agenta albo na odległość jako konsument, masz 14 dni na odstąpienie bez podania przyczyny.
Kroki zakupu
-
Budżet i kredyt. Sprawdź zdolność kredytową przed szukaniem. Pamiętaj o kosztach poza ceną: taksa notarialna, opłaty sądowe za wpisy w KW (w tym wpis hipoteki przy kredycie), podatek PCC na rynku wtórnym, ewentualna prowizja agenta i koszty kredytu.
-
Wyszukiwanie. Ceny transakcyjne z okolicy sprawdzisz w Rejestrze Cen Nieruchomości, bezpłatnie od 13.02.2026 (geoportal.gov.pl).
-
Oglądanie. Na miejscu albo jako prezentacja na żywo, gdy jesteś w innym mieście. Agent sprzedającego może poprosić Cię o dane i potwierdzenie prezentacji – to standard bezpieczeństwa (właściciel ma prawo wiedzieć, kto ogląda jego mieszkanie), a pośrednik jako instytucja obowiązana AML musi identyfikować strony transakcji.
-
Stan prawny. Księgę wieczystą przeczytasz bezpłatnie na ekw.ms.gov.pl. Sprawdź oznaczenie lokalu i jego zgodność ze stanem faktycznym (dział I), właściciela (dział II), ograniczenia, roszczenia i służebności (dział III) oraz hipoteki (dział IV).
-
Dokumenty sprzedającego. Sama księga wieczysta nie mówi wszystkiego. Agent powinien zweryfikować:
- akt nabycia, czyli dokument potwierdzający prawo własności i sposób nabycia nieruchomości przez sprzedającego (umowa sprzedaży, darowizny, postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku lub akt poświadczenia dziedziczenia, dział spadku, podział majątku, przydział spółdzielczy) – z niego wynika m.in., czy sprzedający jest jedynym właścicielem i czy potrzebna jest zgoda małżonka,
- przy spadku lub darowiźnie – rozliczenie podatku od spadków i darowizn (dokument z urzędu skarbowego), zwykle wymagane przez notariusza,
- zaświadczenie o braku zaległości w opłatach wobec wspólnoty lub spółdzielni,
- informację o osobach zameldowanych i zobowiązanie do wymeldowania przed wydaniem lokalu,
- przy spółdzielczym własnościowym prawie bez księgi wieczystej – zaświadczenie ze spółdzielni,
- przy hipotece sprzedającego – zaświadczenie banku o saldzie i zgodę na wykreślenie hipoteki po spłacie z ceny (część ceny trafia wtedy bezpośrednio do banku sprzedającego),
- świadectwo charakterystyki energetycznej,
- przy domu lub działce dodatkowo m.in. wypis i wyrys z ewidencji gruntów, informację o przeznaczeniu w planie miejscowym albo decyzję o warunkach zabudowy oraz dokumenty dotyczące legalności budowy i użytkowania budynku.
Jeśli coś budzi wątpliwości (współwłaściciel za granicą, nieuregulowany spadek, wpis w dziale III), agent nie bagatelizuje sprawy, tylko eskaluje ją do notariusza lub prawnika, zanim wpłacisz pieniądze.
-
Rezerwacja. Gdy strony uzgodnią cenę, często podpisuje się krótką umowę rezerwacyjną, która zabezpiecza zamiar zakupu do czasu przygotowania umowy przedwstępnej. Powinna zawierać m.in. dane nieruchomości, cenę, termin zawarcia kolejnej umowy i zasady rozliczenia wpłaconej kwoty.
-
Negocjacje i umowa przedwstępna. Cena, zadatek lub zaliczka, termin aktu końcowego, termin wydania lokalu, wyposażenie, warunki kredytowe. Zadatek i zaliczka to nie to samo: jeśli umowa nie dojdzie do skutku z winy jednej strony, druga może zatrzymać otrzymany zadatek albo żądać zwrotu dwukrotności zadatku, który dała (art. 394 Kodeksu cywilnego); zaliczka co do zasady podlega zwrotowi. Przy kredycie warto zapisać w umowie, co się dzieje, gdy bank odmówi finansowania. Forma aktu notarialnego daje stronom silniejszą ochronę niż zwykła forma pisemna. Po każdej rundzie negocjacji agent powinien potwierdzić ustalenia na piśmie (e-mail, SMS).
-
Akt notarialny i podatek. Na rynku wtórnym PCC wynosi 2% wartości rynkowej i pobiera go notariusz. Od 31.08.2023 r. jest z niego zwolniony kupujący pierwsze mieszkanie lub dom (własność lokalu, domu jednorodzinnego albo spółdzielcze własnościowe prawo) – osoba fizyczna, która w dniu zakupu ani wcześniej nie miała żadnego z tych praw ani udziału w nich, z wyjątkiem udziału do 50% nabytego w spadku; przy zakupie wspólnym warunek musi spełnić każdy kupujący (art. 9 pkt 17 ustawy o PCC). Na rynku pierwotnym PCC co do zasady nie ma, bo sprzedaż jest opodatkowana VAT (art. 2 pkt 4 ustawy o PCC). Wyjątki: przy zakupie od dewelopera szóstego i kolejnego lokalu w tej samej inwestycji przez tego samego kupującego obowiązuje PCC 6% (art. 7a), a gdy sprzedaż nieruchomości przez firmę jest zwolniona z VAT, PCC 2% jest należny.
-
Wydanie lokalu. Po akcie (lub w terminie z umowy) strony podpisują protokół zdawczo-odbiorczy: stany liczników, klucze, piloty, wyposażenie, ewentualne usterki. Agent pomaga przepisać media i przekazać kontakt do zarządcy budynku.
Ile kosztuje i kto płaci
Prowizję płaci strona, która zawarła umowę z pośrednikiem. Jeśli masz własnego agenta, płacisz mu stawkę ustaloną w umowie. Umowa określa też, kiedy prowizja jest wymagalna – np. w całości po akcie notarialnym albo w dwóch częściach: przy umowie przedwstępnej i przy umowie przyrzeczonej. Typowe widełki opisujemy w poradniku o prowizji agenta.
Jak to działa w Vesteri Collective
Vesteri Market łączy oferty lokalne i zagraniczne. Przeglądaj nieruchomości i kontaktuj się bezpośrednio z agentem wskazanym przy interesującej Cię ofercie. Zakres usług, wynagrodzenie i warunki obsługi ustalasz z nim indywidualnie.
Najczęstsze pytania
Czy kupujący płaci prowizję agentowi?
Tylko jeśli podpisał umowę pośrednictwa. Stawkę ustala się w tej umowie.
Czy agent sprawdzi stan prawny mieszkania?
Agent pomoże zebrać dokumenty i przeanalizować księgę wieczystą oraz akt nabycia sprzedającego. Ostateczną weryfikację przed aktem wykonuje notariusz; w złożonych sprawach warto skonsultować się z prawnikiem.
Dlaczego agent pyta mnie o źródło pieniędzy?
Pośrednik w obrocie nieruchomościami musi stosować przepisy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy: identyfikuje klienta, pyta o status PEP, a w uzasadnionych przypadkach o cel transakcji i pochodzenie środków. To obowiązek ustawowy, nie wyraz nieufności.
Jak ustalić zakres pomocy agenta?
Zapytaj, jakie działania obejmuje usługa, kto odpowiada za prezentacje i formalności oraz jakie są koszty. Uzgodnienia zapiszcie w umowie przed rozpoczęciem obsługi.
Czy mogę kupić mieszkanie z rynku pierwotnego z agentem?
Tak. Agent pomoże porównać inwestycje i przeczytać umowę deweloperską. Zasady wynagrodzenia ustala umowa pośrednictwa.
Czy mogę kupić mieszkanie zdalnie?
Tak. Oglądanie może odbyć się jako prezentacja na żywo, a do aktu notarialnego można ustanowić pełnomocnika w formie aktu notarialnego.
Zobacz też
Źródła
- Art. 180–181 ugn: https://przepisy.gofin.pl/przepisy,3,42,42,980,379372,20240101,art-179-183a-posrednictwo-w-obrocie-nieruchomosciami.html
- PCC – art. 2 pkt 4, art. 7a, art. 9 pkt 17 ustawy o PCC (t.j. Dz.U. 2024 poz. 295): https://eli.gov.pl/api/acts/DU/2024/295/text.html ; zwolnienie pierwszego mieszkania od 31.08.2023: https://www.gov.pl/web/rozwoj-technologia/kupno-mieszkania-lub-domu-na-rynku-wtornym-bez-podatku-pcc
- Zadatek: art. 394 Kodeksu cywilnego
- Ustawa z 1.03.2018 o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu
- RCN bezpłatny od 13.02.2026: https://www.geoportal.gov.pl/aktualnosci/zmiany-w-udostepnianiu-danych-z-rcn-nowelizacja-rozporzadzenia-w-sprawie-egib/
- Księgi wieczyste: https://ekw.ms.gov.pl
Autor: Zespół Vesteri Collective · Opublikowano: